Nhà mình có bạn Cô Ria, bạn ấy là robot quét nhà. Mình đoán bạn ấy thuộc dòng sản phẩm mà đầu dò không quá xịn, quá nhạy nên bạn hay quét sót chỗ này chỗ nọ. Thông thường, bạn sẽ được lập trình bộ nhớ để quét xong nhà mình thì bạn chạy về NHÀ của ban, là cái ổ sạc á. Sau 1 thời gian mình thấy bạn quét hoài, quét hoài mà vẫn chưa chịu về NHÀ, mình nhấn nút NHÀ khi bạn đang chạy giữa chừng để bạn nghỉ. Lúc đó mình phát hiện ra bạn lại đi lòng vòng mãi không về được nhà, thậm chí đi qua phòng khác, mình bế bạn lên, lau cái đầu dò, sau đó mình thấy bạn về NHÀ nhanh hơn. Nhiều lần sau đó bạn vẫn “lạc” dù mình đã “lau mắt” cho, mình đoán chắc trí nhớ lập trình không đủ xịn. Mà khi bạn ấy cắm được vào chỗ nghỉ của bạn, không biết bạn thấy sao chứ mình thấy được “nghỉ khoẻ rồi”
Nhiều khi mình thấy mình cũng giống Cô Ria lắm, mình cũng “lạc lối” tìm về NHU CẦU của mình không biết bao nhiêu lần, khi ra-đa cảm xúc của mình yếu, khi hệ điều hành của mình bị lỗi vì điều gì đó, thì mình vẫn cứ chạy lòng vòng mà không tim ra NHÀ (NHU CẦU) của mình ở đâu. Mà nếu tìm ra thì mình an hơn rất nhiều.
Gần đây, có lần mình nhấn nút NHÀ khi bạn đang quét gần cái trạm sạc, thì bạn….về được liền luôn. Mình nhận ra:
- Khi bạn ấy ở xa nhà quá mà kêu bạn “VỀ NHÀ” thì bạn bối rối và lạc đường
- Khi bạn ấy ở gần nhà rồi thì có thể về rất nhanh.
Mình liên tưởng tới hoạt động lắng nghe:
- Khi người kia còn nói điều gì đó khó, chưa rõ ràng mà mình hỏi “bạn có NHU CẦU này … hay NHU CẦU của bạn là gì…” thì nhiều khi người kia cũng ngơ ngác lắm
Ví dụ: trước đây mình nhờ 1 thầy giáo thấu cảm cho mình về việc người yêu cũ của mình rất ít chia sẻ với mình, hầu hết thời gian anh ấy giữ im lặng và mình rất chật vật. Trong tình huống đó, mình có thể có 2 Nhu cầu: Nhu cầu kết nối và được thấy mình quan trọng trong mắt người kia. Cả 2 Nhu cầu đó đều có thể đúng với mình, nhưng nếu nội lực của mình ở thời điêm đó chỉ thấy nhà là “Kết nối thôi” thì nếu người kia cố nói cho mình “bạn muốn thấy mình quan trọng với đối phương” thì thiệt tình là vô phương mình chịu nhận đó là NHÀ. Vậy thì thầy mình cứ thử xem mình ở gần chỗ nào mà dắt mình về. - Khi mình nhắc lại cho họ “mình thấy thấy bạn nói tới A, B, C….mình đoán là bạn có NHU CẦU… này phải không?”. Trải nghiệm của mình cho tới giờ thì luôn thuận dòng và nhanh hơn nhiều.
Tự nhắc bản thân: khi lắng nghe, chờ/ hoặc giúp người kia tới gần NHÀ 1 tý rồi hãy nói “mình đoán NHÀ BẠN ĐÂY PHẢI KHÔNG?”